ActualidadeVolver a Actualidade


Santiago, 18 de marzo de 2005

Campaña CIG “Non máis emigración galega”
No 2003 emigraron máis de 62 galegos e galegas ao día, un autobús enteiro

 

CIG-Comunicación-

cig.prensa@galizacig.com


  Clic para aumentar
En rolda de prensa, Manuel Mera (á esquerda na foto), secretario confederal de Migración e Formación da CIG , Xurxo Martínez (no centro), presidente da Federación Galega de Asociacións de Emigrantes Retornados, e Manuel Domínguez, presidente da Asociación de Emigrantes Retornados Marusía, presentaron a campaña da CIG “Non máis emigración galega”. (Foto: ©galizacig.com 16/03/2005).
 
Entre 1990 e 2003 emigraron máis de 175.000 galegos e galegas

Un 69,43% das persoas que emigraron de Galiza entre 1992 e 2003 tiñan entre 16 e 44 anos. Canarias, Baleares, Barcelona, Madrid, Andorra, Alemaña e Portugal consolídanse como os lugares de destino máis comúns. Lonxe de irse atallando, a emigración triplicouse pasando de 7.916 persoas en 1992 a 22.548 no ano 2003. Para a CIG estes datos demostran o fracaso das políticas económicas e laborais aplicadas en 16 anos de gobernos do PP en Galiza.

Así o denunciaba Manuel Mera, secretario confederal de Migración e Formación da CIG en rolda de prensa, acompañado por Xurxo Martínez, presidente da Federación Galega de Asociacións de Emigrantes Retornados e Manuel Domínguez, presidente da Asociación de Emigrantes Retornados Marusía.

Adóitase falar da emigración como un fenómeno do pasado. Porén, "estamos nun dos períodos onde a emigración é máis grande. O que cambiaron foron os destinos. Antes os emigrantes galegos dirixíanse ao exterior, segundo o momento a América latina ou a Europa. Agora, esta emigración dase, sobre todo, ao resto do Estado", explica Manuel Mera.

Por iso, a CIG vén de anunciar a posta en marcha dunha campaña que se desenvolverá en varias fases, a primeira de sensibilización social, para visibilizar estes datos; a segunda de reunión coas organizacións de emigrantes para buscar medidas que eviten a constante sangría de xente nova e a terceira, de demanda aos poderes públicos, partidos políticos e organizacións sociais para que se poñan medidas efectivas para evitala e programas que faciliten o retorno aos galegos e galegas que están na emigración.


Case 158.000 persoas emigraron a outras CCAA

Un total de 157.836 persoas emigraron de Galiza a outras comunidades autónomas entre os anos 1992-2003. Delas o 69,43% tiñan entre 16 e 44 anos. Constátase así que "son precisamente aquelas persoas en idade de traballar e no seu mellor momento" as que buscan alternativas laborais no resto do estado "por falta de emprego, por xornadas moi intensas con salarios baixos ou pola elevada eventualidade, que medrou especialmente en Galiza na última década", explica Mera. (Gráfica 1).

Gráfica 1. Emigracións segundo tipo da migración e idade
Emigración externa

Ano

Total

<16 anos

16-24

25-34

35-44

45-54

55-64

65 e máis

1992

7.916

1.473

2.077

2.427

902

405

273

359

1993

8.136

1.567

2.013

2.562

954

425

245

370

1994

9.272

1.735

2.265

2.769

1.196

550

313

444

1995

10.410

1.878

2.412

3.252

1.460

618

298

492

1996

8.110

1.426

1.985

2.508

1.026

502

271

392

1997

11.653

1.875

2.766

3.759

1.581

726

354

592

1998

14.169

2.055

3.277

4.598

2.026

951

496

766

1999

15.880

2.230

3.713

5.157

2.279

1.128

562

811

2000

17.281

2.384

4.038

5.649

2.558

1.191

576

885

2001

16.028

1.944

3.689

5.546

2.437

1.037

564

811

2002

22.877

2.483

4.225

7.992

3.446

1.956

1.118

1.657

2003

22.548

2.660

4.232

7.803

3.481

1.670

1.115

1.587

 

164.280

23.710

36.692

54.022

23.346

11.159

6.185

9.166

INE. Estadística de Variaciones Residenciales. Elaboración propia a partir dos ficheiros facilitados polo INE.
Na emigración externa, para os anos anteriores ao 2002 non se inclúe a emigración ao estranxeiro.

Os lugares aos que máis emigran os galegos son Canarias (25,86%), Madrid (15,35%) e Catalunya (12%). Pola contra, os lugares menos elixidos polos galegos para emigrar son, ademais de Ceuta e Melilla, Estremadura (0,8%), Navarra (1,01%) ou a Comunidade de Murcia (1,9%). (Gráfica 2).

Gráfica 2. Emigracións segundo lugar de destino

Ano

Estado español

Anda
lucía

Aragón

Asturias

Balea
res

Canarias

Canta
bria

1992

7.742

564

156

594

302

1.096

85

1993

7.955

598

119

555

213

1.126

73

1994

9.090

808

124

602

273

1.562

121

1995

10.204

768

143

605

367

2.373

137

1996

7.958

696

97

389

303

2.518

92

1997

11.357

820

122

619

462

3.643

134

1998

13.786

899

196

702

690

4.101

240

1999

15.316

1.049

184

843

1.020

4.745

206

2000

16.396

1.080

143

730

1.249

5.389

220

2001

14.750

974

194

658

1.433

4.103

186

2002

16.150

1.141

232

783

1.356

3.524

236

2003

17.232

1.279

317

841

1.063

4.082

239

 

147.936

10.676

2.027

7.921

8.731

38.262

1.969

Ano

Estado español

Castela e León

Cast. A Mancha

Cataluña

Estrema
dura

Madrid

Murcia

1992

7.742

709

164

1.225

74

1.609

142

1993

7.955

928

154

1.222

113

1.572

209

1994

9.090

1.002

145

1.135

90

1.709

253

1995

10.204

1.080

162

1.224

68

1.694

243

1996

7.958

612

118

879

82

1.047

256

1997

11.357

894

170

1.126

110

1.618

240

1998

13.786

1.181

184

1.408

96

2.102

270

1999

15.316

1.234

208

1.546

132

2.134

269

2000

16.396

1.123

203

1.751

98

2.201

220

2001

14.750

966

206

1.700

81

2.051

211

2002

16.150

1.330

277

2.159

112

2.443

259

2003

17.232

1.381

320

2.419

139

2.529

255

 

147.936

12.440

2.311

17.794

1.195

22.709

2.827

Ano

Estado español

Navarra

Valencia

País Vasco

A Rioxa

Ceuta

Melilla

1992

7.742

103

341

488

21

24

45

1993

7.955

90

416

448

40

37

42

1994

9.090

131

423

583

67

26

36

1995

10.204

99

489

582

79

33

58

1996

7.958

52

313

374

48

21

61

1997

11.357

76

508

671

55

34

55

1998

13.786

123

568

817

75

57

77

1999

15.316

122

621

785

81

70

67

2000

16.396

164

776

847

122

45

35

2001

14.750

131

820

864

94

37

41

2002

16.150

198

1.041

874

100

33

52

2003

17.232

208

1.060

869

138

48

45

 

147.936

1.497

7.376

8.202

920

465

614

INE. Estadística de Variaciones Residenciales. Elaboración propia a partir dos ficheiros proporcionados polo INE.

Ao contrario do que cabería pensar, o 74% do total dos galegos proceden das provincias máis ricas e das zonas costeiras, de A Coruña (40,8%) e de Pontevedra (33,2%). “Esta é a primeira vez que se dá un proceso migratorio no que a procedencia das persoas que marchan á busca de alternativas laborais é maior das zonas costeiras, nomeadamente de comarcas como Ferrolterra, Barbanza, Costa da Morte ou O Morrazo” sinala o secretario confederal de Migración da CIG.

Gráfica 3. Emigracións segundo o sexo

Ano

Total

Homes

Mulleres

1992

7.916

4.113

3.803

1993

8.136

4.090

4.046

1994

9.272

4.794

4.478

1995

10.410

5.387

5.023

1996

8.110

4.182

3.928

1997

11.653

6.191

5.462

1998

14.169

7.736

6.433

1999

15.880

8.523

7.357


  Clic para aumentar
Adóitase falar da emigración como un fenómeno do pasado. Porén, "estamos nun dos períodos onde a emigración é máis grande. O que cambiaron foron os destinos. Antes os emigrantes galegos dirixíanse ao exterior, segundo o momento a América latina ou a Europa. Agora, esta emigración dase, sobre todo, ao resto do Estado", explica Manuel Mera. (Ilustración: Portada do díptico da campaña da CIG “Non máis emigración galega”).
 
Mobilidade laboral

Para Mera é especialmente destacábel que, segundo os datos básicos de mobilidade laboral do ano 2004, hai un total de 65.673 galegos e galegas que terían asinado un contrato en outro lugar do estado. “Aínda recoñecendo que pode haber algunha persoa que asinara máis dun contrato ao longo do ano, iso non resta importancia ao dato. En todo caso, a maioría das persoas que emigran non o fan por un contrato temporal, senón por un que lles dea unha certa estabilidade e seguridade”.

Os datos analizados só reflicten unha parte da emigración existente, xa que se refiren unicamente ás persoas que marcharon fóra de Galiza e que se mudaron nos padróns. Nestes datos non figuran pois os das persoas que emigraron a outras comunidades autónomas ou a outros estados e que non modificaron o seu lugar de residencia. Aínda así son dabondo significativos, como para permitir obter unha visión da gravidade do fenómeno migratorio.

Por exemplo, segundo o goberno majorero (Fuerteventura), hai alí traballando uns 14.000 galegos, que representan un 17-18% da poboación total da illa, que é duns 80.000 habitantes. Esa xente é fundamentalmente “xente nova que se adica a dúas actividades económicas, construción e hostelaría”, explica Mera, quen sinala que ademais a súa procedencia, segundo constatan as autoridades insulares, é basicamente do Barbanza-Salnés, Costa da Morte e Bergantiños.

É especialmente destacábel que, en moitos casos, as persoas que emigran non o fan por primeira vez. Así podemos deducir que moitos emigrantes regresan a Galiza para intentar atopar un traballo e diante da ausencia de alternativas laborais optan por emigrar novamente. Tanto é así, que a cifra dos que emigraron por segunda vez ou superior (54,96%) é maior á dos que emigraron por vez primeira (45,04%). (Gráfica 4).

Gráfica 4. Emigracións segundo tipo de migración e orde da migración
A outra CCAA

Ano

Total

Primeira migración

Segunda migración ou superior

1992

7.916

3.486

4.430

1993

8.136

3.540

4.596

1994

9.272

4.075

5.197

1995

10.410

4.858

5.552

1996

8.110

3.949

4.161

1997

11.653

5.707

5.946

1998

14.169

6.660

7.509

1999

15.880

7.560

8.320

2000

17.281

8.306

8.975

2001

16.028

7.269

8.759

2002

18.684

7.587

11.097

2003

20.297

8.097

12.200

 

157.836

71.094

86.742


Inmigración

Da inmigración que chega a Galiza hai que estabelecer matizacións, segundo sexan retornados ou inmigrantes de outras comunidades autónomas ou nacionalidades. O IGE non ofrece este dato desagragado, pero si se poden facer cálculos aproximativos, seleccionando dos inmigrantes só aqueles procedentes do Estado español, para saber se o saldo para Galiza é positivo ou negativo.

De feito, podemos imaxinar que os 21.786 inmigrantes procedentes de Suíza (Gráfica 5) con nacionalidade española, non son de Murcia ou Barcelona, que foron a Suíza e apostaron por instalarse en Galiza... Neste sentido, Manuel Domínguez, da Asociación de Emigrantes Retornados Marusía sinala “a maioría dos retornados proceden de Europa e en menor medida de América. Son, sobre todo, pensionistas, pero tamén hai persoas que emigraron na década dos 80-90 que regresan con algúns cartos aforrados como soporte mentres buscan un traballo en Galiza”.

Gráfica 5. Emigracións, inmigracións e saldos migratorios. Galiza. Ano 2003
 

1992

1993

1994

1995

1996

1997

 

1998

1999

2000

2001

2002

2003

Total

Total

5.898

4.916

3.924

3.997

2.983

5.028

 

5.479

6.099

6.667

3.967

8.435

7.631

65.024

Europa

3.978

3.612

2.864

2.677

2.082

3.094

 

3.331

3.454

3.442

1.751

2.758

2.799

35.842

Unión
Europea 15

1.143

1.158

1.076

915

631

1.070

 

1.161

1.318

1.317

709

1.310

1.287

13.095

Unión
Europea 25

1.143

1.158

1.076

915

633

1.070

 

1.161

1.320

1.319

711

1.317

1.289

13.112

Alemaña

411

458

443

357

226

380

 

403

486

466

237

415

390

4.672

Francia

274

310

258

219

188

288

 

329

335

301

176

312

333

3.323

Portugal

17

20

18

16

20

45

 

83

82

75

37

84

74

571

Reino Unido

290

230

236

204

135

226

 

206

275

310

172

333

300

2.917

Italia

8

24

12

21

14

11

 

26

16

19

8

26

25

210

Países Baixos

90

61

50

52

17

49

 

51

44

82

35

64

74

669

Suíza

2.747

2.366

1.690

1.672

1.381

1.939

 

2.111

2.081

2.051

986

1.356

1.406

21.786

Rusia

0

0

0

0

0

0

 

1

0

4

9

10

9

33

Ucrania

0

0

0

2

0

0

 

0