|
Actualidade CIG-Comunicación-
Cada vez que se nos presenta un proposta de reforma dalgún dos impostos importantes que forman o noso sistema tributario, ábrese un debate sobre a conveniencia, vantaxes e desvantaxes... deste, especialmente cando o imposto é o IRPF, o máis importante do noso sistema tributario. Impulsar o crecemento económico, simplificar o imposto, reducir presión fiscal, etc., son algúns dos argumentos presentados ante a opinión pública para acometer as reformas que nos últimos ano se practicaron ao IRPF. Ata o de agora, os resultados non foron os esperados: a presión fiscal aumentou, aproximadamente, 2,5 puntos no período 1995-2002 (xa que paralela a estas modificacións do IRPF, incrementáronse os impostos ao consumo); e un imposto non se simplifica por reducir os tramos ou modificar as contías das deducións ou reducións. Resultado destas últimas modificacións foi un medre da presión fiscal, como antes apuntabamos, e un sistema tributario máis regresivo, xa que desde o 2000 os impostos indirectos, ou sobre o consumo, predominan sobre os directos. Ante este novo proxecto de reforma (preténdese reformar tanto o IRPF como o impostos de sociedades), cómpre facérmonos as mesmas preguntas: vai descender a presión fiscal?; vai mellorar a progresividade do sistema tributario? É difícil crer que a presión fiscal realmente vaia descender, xa que ao mesmo tempo que se estima unha menor recadación a través dos impostos directos (o goberno estima que entre IRPF e sociedades se deixarán de ingresar en torno aos 4.000 millóns de euros no período impositivo 2007-2011), xa está anunciada un nova suba dos carburantes antes de Semana Santa, e outras modificacións que se iran introducindo de forma cautelosa para que pasen desapercibidas ante a maioría da opinión pública, e así manter ou aumentar a presión fiscal. No que atinxe a como vai afectar ao aumento da progresividade do sistema, a resposta é claramente negativa. O sistema perde progresividade (entendida esta como: a maior capacidade económica do contribuínte, maior é a cantidade que ten que pagar ao erario público en concepto de impostos), perda que se produce por dúas vías:
Na actualidade, á base liquidábel do IRPF aplicábanse 5 tipos de gravame distintos en función do tramo en que se situase a base liquidábel do contribuínte. Se esta reforma se aplica tal e como está presentada, os tramos reduciranse a catro, e polo tanto os tipos a catro tamén. As diferenzas entre unha e outra son as seguintes:
A tarifa actual mantén unha secuencia de tipos de tributación conxunta (estatal + autonómica) que é a seguinte: 15, 24, 28, 37 e 45 por 100. A tarifa do novo proxecto mantén unha secuencia de tipos: 24, 28, 37 e 43. Desaparece o tipo do 15% e redúcese o tipo do último tramo do 45 ao 43%. A redución do número de tramos para pasar dos 5 actuais a tan só 4 conséguese facendo desaparecer o primeiro tramo da tarifa actual que comprendía de 0 a 4.000 €, sendo ata o de agora o tipo aplicábel a este tramo do 15%, que desaparece. Non debemos esquecer que, ao tempo desta desaparición, se eleva o tipo aplicábel ao tramo de renda máis baixa ata o 24%. Vemos que os límites dos tramos se amplían, pero non debemos esquecer que as bases tamén se amplían pola modificación correspondente aos mínimos persoais e familiares que pasan a deducirse da cota, cando antes o facían da base impoñíbel, o que fai que medren as bases dos contribuínte; sen esquecer a deflactación das tarifas, ou o que é o mesmo, a corrección das bases en función da variación do IPC. A primeira implicación deste redución de tramos é unha perda de progresividade do sistema. Cantos menos tramos existan, menos progresivo é o imposto, xa que menos diferenzas hai entre o que tributan unhas rendas e outras, máxime neste caso onde a redución do tramo se deu nas rendas máis baixas, desapareceu o primeiro tramo de rendas que existía antes, e con isto medrou o tipo de gravame das rendas máis baixas -agora o tipo mínimo é do 24%, cando antes era do 15%-, e a redución de tipos deuse no tramo superior, unicamente, do 45 ao 43%. Xunto a iso, implántase o que lle chaman o mínimo vital, suma das deducións persoais máis familiares, ao que se lle aplica un 0%. A implantación deste mínimo vital, superior ao anterior, xa que medran tanto o mínimo persoal como as deducións por fillos e persoas dependentes (o mínimo persoal pasa de 3.400 a 5.050 €, e por fillo medra, como mínimo, en 400 € por cada un), beneficia nun principio ás persoas de rendas máis baixas. Segundo o propio Goberno, quedarán fóra de tributación os asalariados con ingresos inferiores ao s 9.000€. A partir de aquí, os efectos da reforma, en función das condicións particulares dos contribuíntes varían, beneficiando máis a uns ou outros; ata os de maiores ingresos, estes si son claramente beneficiados:
Estes dous grupos, que abranguen o 5% dos contribuíntes, conseguen un aforro fiscal claro e considerábel. Hai outro punto deste proxecto de reforma que, na nosa avaliación desde unha perspectiva sindical, parece preocupante, que é o desigual tratamento que seguen as rendas do traballo e as procedentes do aforro ou capital (xuros, dividendos...). Mentres ás rendas do traballo se lles aplica un tipo de gravame progresivo e como mínimo do 24%, as do aforro tributan a un tipo único, proporcional, do 18% (antes era do 15%), coa novidade de que os primeiros 1.000 € por dividendos están exentos de pagar. Conságrase, así, un modelo de imposto “dual”, con dúas formas de tributar distintas en función da procedencia das rendas: proporcional e cun tipo de gravame moi reducido as do capital, e progresivo, e con tipos máis elevados, para as do traballo. Co engadido da reforma do imposto de sociedades, que acompaña a reforma do IRPF neste proxecto, preténdese, entre outras cousas, reducir o tipo de gravame xeral do 35 ao 30% no período 2007-2011. E aínda que inclúe outras modificacións para paliar este descenso do tipo, o certo é que se vai ingresar menos por este imposto. Outro agravante na discriminación das rendas do traballo fronte aos do capital. Por todo o anterior, non podemos considerar a reforma como positiva por varias razóns:
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
ÚLTIMA REVISIÓN: 13/04/2006 |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||