ActualidadeVolver a Actualidade


Santiago, 13 de abril de 2006

A reforma do IRPF introduce maior presión fiscal e favorece un sistema tributario máis regresivo
 

CIG-Comunicación-

cig.prensa@galizacig.com


  Renda, clic para aumentar
Logotipo do Imposto sobre a Renda das Persoas Físicas (IRPF).
 
Como resultado das últimas modificacións do IRPF produciuse un medre da presión fiscal e consolidouse un sistema tributario máis regresivo. Co novo proxecto de reforma é difícil que a presión fiscal descenda, xa que ao tempo que se estima unha menor recadación a través dos impostos directos, produciuse unha nova suba dos carburantes antes da Semana Santa. Así se constata no traballo “A nova reforma do IRPF” realizado por Natividade López Gromaz, responsábel do Gabinete Técnico de Economía da CIG.


A Nova reforma do IRPF

Cada vez que se nos presenta un proposta de reforma dalgún dos impostos importantes que forman o noso sistema tributario, ábrese un debate sobre a conveniencia, vantaxes e desvantaxes... deste, especialmente cando o imposto é o IRPF, o máis importante do noso sistema tributario.

Impulsar o crecemento económico, simplificar o imposto, reducir presión fiscal, etc., son algúns dos argumentos presentados ante a opinión pública para acometer as reformas que nos últimos ano se practicaron ao IRPF. Ata o de agora, os resultados non foron os esperados: a presión fiscal aumentou, aproximadamente, 2,5 puntos no período 1995-2002 (xa que paralela a estas modificacións do IRPF, incrementáronse os impostos ao consumo); e un imposto non se simplifica por reducir os tramos ou modificar as contías das deducións ou reducións.

Resultado destas últimas modificacións foi un medre da presión fiscal, como antes apuntabamos, e un sistema tributario máis regresivo, xa que desde o 2000 os impostos indirectos, ou sobre o consumo, predominan sobre os directos.

Ante este novo proxecto de reforma (preténdese reformar tanto o IRPF como o impostos de sociedades), cómpre facérmonos as mesmas preguntas: vai descender a presión fiscal?; vai mellorar a progresividade do sistema tributario?

É difícil crer que a presión fiscal realmente vaia descender, xa que ao mesmo tempo que se estima unha menor recadación a través dos impostos directos (o goberno estima que entre IRPF e sociedades se deixarán de ingresar en torno aos 4.000 millóns de euros no período impositivo 2007-2011), xa está anunciada un nova suba dos carburantes antes de Semana Santa, e outras modificacións que se iran introducindo de forma cautelosa para que pasen desapercibidas ante a maioría da opinión pública, e así manter ou aumentar a presión fiscal.

No que atinxe a como vai afectar ao aumento da progresividade do sistema, a resposta é claramente negativa. O sistema perde progresividade (entendida esta como: a maior capacidade económica do contribuínte, maior é a cantidade que ten que pagar ao erario público en concepto de impostos), perda que se produce por dúas vías:

  • O menor peso do IRPF no total da recadación, xa que este é o imposto máis progresivo.

  • Perda de progresividade do propio IRPF; pola redución de tramos e tipos aplicábeis.

Na actualidade, á base liquidábel do IRPF aplicábanse 5 tipos de gravame distintos en función do tramo en que se situase a base liquidábel do contribuínte. Se esta reforma se aplica tal e como está presentada, os tramos reduciranse a catro, e polo tanto os tipos a catro tamén.

As diferenzas entre unha e outra son as seguintes:

Base liquidábel

Cota íntegra

Resto base liquidábel

Tipo aplicábel

Ata euros

Euros

Euros

Porcentaxe

Situación actual: Escala estatal + autonómica

0

0,00

4.000

15,00

4.000

600,00

9.800

24,00

13.800

2.952,00

12.000

28,00

25.800

6.321,00

19.200

37,00

45.000

13.416,00

En adiante

45,00

Proposta nova: Escala estatal + autonómica

0

0,00

17.360

24,00

17.360

4.166,40

15.000

28,00

32.360

8.366,40

20.000

37,00

52.360

15.766,40

En adiante

43,00

A tarifa actual mantén unha secuencia de tipos de tributación conxunta (estatal + autonómica) que é a seguinte: 15, 24, 28, 37 e 45 por 100. A tarifa do novo proxecto mantén unha secuencia de tipos: 24, 28, 37 e 43. Desaparece o tipo do 15% e redúcese o tipo do último tramo do 45 ao 43%.

A redución do número de tramos para pasar dos 5 actuais a tan só 4 conséguese facendo desaparecer o primeiro tramo da tarifa actual que comprendía de 0 a 4.000 €, sendo ata o de agora o tipo aplicábel a este tramo do 15%, que desaparece. Non debemos esquecer que, ao tempo desta desaparición, se eleva o tipo aplicábel ao tramo de renda máis baixa ata o 24%.

Vemos que os límites dos tramos se amplían, pero non debemos esquecer que as bases tamén se amplían pola modificación correspondente aos mínimos persoais e familiares que pasan a deducirse da cota, cando antes o facían da base impoñíbel, o que fai que medren as bases dos contribuínte; sen esquecer a deflactación das tarifas, ou o que é o mesmo, a corrección das bases en función da variación do IPC.

A primeira implicación deste redución de tramos é unha perda de progresividade do sistema. Cantos menos tramos existan, menos progresivo é o imposto, xa que menos diferenzas hai entre o que tributan unhas rendas e outras, máxime neste caso onde a redución do tramo se deu nas rendas máis baixas, desapareceu o primeiro tramo de rendas que existía antes, e con isto medrou o tipo de gravame das rendas máis baixas -agora o tipo mínimo é do 24%, cando antes era do 15%-, e a redución de tipos deuse no tramo superior, unicamente, do 45 ao 43%.

Xunto a iso, implántase o que lle chaman o mínimo vital, suma das deducións persoais máis familiares, ao que se lle aplica un 0%.

A implantación deste mínimo vital, superior ao anterior, xa que medran tanto o mínimo persoal como as deducións por fillos e persoas dependentes (o mínimo persoal pasa de 3.400 a 5.050 €, e por fillo medra, como mínimo, en 400 € por cada un), beneficia nun principio ás persoas de rendas máis baixas. Segundo o propio Goberno, quedarán fóra de tributación os asalariados con ingresos inferiores ao s 9.000€. A partir de aquí, os efectos da reforma, en función das condicións particulares dos contribuíntes varían, beneficiando máis a uns ou outros; ata os de maiores ingresos, estes si son claramente beneficiados:

  • Os contribuíntes cunha renda entre 45.000 e 52.360 €, aos que antes se aplicaba un tipo de gravame do 45%, e agora do 37%, 8 puntos de diferenza.

  • Os que declaran un renda superior aos 52.360 aplícaselles un 43% cando antes o tipo de gravame era do 45%.

Estes dous grupos, que abranguen o 5% dos contribuíntes, conseguen un aforro fiscal claro e considerábel.

Hai outro punto deste proxecto de reforma que, na nosa avaliación desde unha perspectiva sindical, parece preocupante, que é o desigual tratamento que seguen as rendas do traballo e as procedentes do aforro ou capital (xuros, dividendos...). Mentres ás rendas do traballo se lles aplica un tipo de gravame progresivo e como mínimo do 24%, as do aforro tributan a un tipo único, proporcional, do 18% (antes era do 15%), coa novidade de que os primeiros 1.000 € por dividendos están exentos de pagar. Conságrase, así, un modelo de imposto “dual”, con dúas formas de tributar distintas en función da procedencia das rendas: proporcional e cun tipo de gravame moi reducido as do capital, e progresivo, e con tipos máis elevados, para as do traballo.

Co engadido da reforma do imposto de sociedades, que acompaña a reforma do IRPF neste proxecto, preténdese, entre outras cousas, reducir o tipo de gravame xeral do 35 ao 30% no período 2007-2011. E aínda que inclúe outras modificacións para paliar este descenso do tipo, o certo é que se vai ingresar menos por este imposto. Outro agravante na discriminación das rendas do traballo fronte aos do capital.

Por todo o anterior, non podemos considerar a reforma como positiva por varias razóns:

  • O imposto perde progresividade, pola redución de tramos e tipos, beneficiando claramente as rendas máis altas. Desde a CIG entendemos que a reforma debería tender a aumentar a progresividade.

  • Discrimina as rendas do traballo a favor das do capital. Nós pensamos que as rendas procedentes do capital deberían ter, cando menos, o mesmo tratamento que as do traballo.

  • Non contribúe ao crecemento económico, vía aumento do consumo, xa que os maiores aforros se concentran nos contribuíntes máis ricos, os cales teñen cubertas as necesidade de consumo, polo que calquera aumento de renda se destina ao aforro.

 
Volver a Actualidade

Volver ao princípio


Ir á páxina de inicio
Confederación Intersindical Galega
www.galizacig.com

ÚLTIMA REVISIÓN: 13/04/2006
cig.informatica


 

web-espello en www.galizacig.org
e
www.galizacig.net (mirrors)


Para estar ao día da actualidade sindical en Galiza, subscríbete á lista de correo da CIG e recibe puntual notificación das
novas informacións, artigos, documentos, publicacións, convenios colectivos... que ofrece a CIG na sua páxina web galizacig.com.

Apúntate en: http://www.elistas.net/lista/galizacig/alta